Postępowanie karne dzieli się na cztery etapy. Już w pierwszym z nich podejrzany może skorzystać z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, którego zadaniem jest przedstawić wszystkie wątpliwości na korzyść swojego klienta i dbać o zgodny z prawem przebieg postępowania.
Adwokat występujący jako obrońca oskarżonego działa wyłącznie na korzyść swojego klienta. Ma obowiązek zachowania tajemnicy co do wszystkich informacji, które poznał przy okazji prowadzenia sprawy (tajemnica adwokacka). Dzięki temu klient może być pewny, że nic, co powie swojemu pełnomocnikowi, a co mogłoby go obciążać, nie zostanie wykorzystane przeciwko niemu.
Adwokat bierze udział we wszystkich czynnościach procesowych z udziałem oskarżonego. Ma prawo przeglądać akta sprawy, występuje jako obrońca na rozprawach sądowych i składa wnioski dowodowe w celu wykazania okoliczności przemawiających na korzyść swojego klienta.
Udział adwokata specjalizującego się w sprawach karnych może okazać się nieoceniona. Podejmie się on:
Obrońca w sprawach karnych realizuje fundamentalne prawa oskarżonego, jakimi są prawo do obrony i domniemanie niewinności. Adwokat lub radca prawny zna procedurę i wie, w jaki sposób reagować, jakie składać wnioski i jak formułować pytania. To wszystko składa się na skuteczną obronę, bez której skarżony ryzykuje wyższy wymiar kary.
Zachęcamy do skorzystania z pomocy prawnej na wczesnym etapie postępowania, tak by adwokat mógł być obecny już w trakcie przesłuchania na policji. Wczesna interwencja uchroni klienta przed pochopnym złożeniem zeznań, które mogą się okazać dla niego niekorzystne, a adwokatowi umożliwi zbudowanie linii obrony i konsekwentne realizowanie jej.Zażalenie to środek odwoławczy, który umożliwia zakwestionowanie postanowień sądu lub innych orzeczeń. Terminy na jego wniesienie jest ściśle określony: zgodnie z art. 460 Kodeksu postępowania karnego zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od daty ogłoszenia postanowienia. W przypadkach, gdy ustawa wymaga doręczenia postanowienia, termin biegnie od dnia doręczenia dokumentu.
Wznowienie postępowania karnego to nadzwyczajne rozwiązania służące prawomocnych orzeczeń. Stanowi przejaw nadzwyczajnej kontroli odwoławczej. Służy wyeliminowaniu z obrotu prawnego orzeczeń rażąco wadliwych i godzących w dobro wymiaru sprawiedliwości. Kodeks postępowania karnego przewiduje w art. 540 wiele przesłanek umożliwiających wznowienie postępowania.
Postępowanie sądowe zakończone prawomocnym orzeczeniem wznawia się, jeżeli:
Ponadto istnieją przesłanki fakultatywnego wznowienia postępowania.
Obrońcą może być jedynie osoba upoważniona do obrony według przepisów o ustroju adwokatury lub ustawy o radcach prawnych. Przepis ten zrównuje także adwokatów i radców prawnych w prawie do obrony w procesie karnym.
Czy obrona w sprawach karnych może zostać powierzona aplikantowi adwokackiemu lub radcowskiemu, czyli absolwentowi prawa, który szkoli się do zawodu? Nie. Aplikant nie jest samodzielnym obrońcą, ale może zostać upoważniony przez adwokata lub radcę prawnego do zastępowania go w określonych sprawach przed sądem.
Postępowanie karne ma na celu wykrycie sprawcy przestępstwa i pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej. Postępowanie to zaczyna się od zawiadomienia organów ścigania o przestępstwie lub z chwilą, gdy organy te w inny sposób dowiedzą się o popełnieniu przestępstwa.
Postępowanie karne możemy podzielić na kilka etapów:
Obrońca w sprawach karnych ma za zadanie reprezentować swojego klienta na każdym etapie postępowania karnego. Opracowuje strategię obrony i reprezentuje klienta w sądzie. W trakcie rozprawy może zadawać pytania świadkom. Obrońca podejrzanego ma prawo do dostępu do informacji oraz dowodów zgromadzonych przez prokuraturę. Pełnomocnik ma obowiązek dbać o interesy swojego klienta i upewnić się, że przestrzegane są jego prawa.
Obrońcę w sprawach karnych obowiązuje tajemnica adwokacka lub radcowska – w zależności od tego, jaką profesję wykonuje pełnomocnik. Tajemnica ta stanowi podstawę współpracy i daje klientowi pewność, że informacje, które ujawnił swojemu pełnomocnikowi, nie dostaną się do osób nieuprawnionych.
Oskarżony nie musi korzystać z pomocy pełnomocnika i może samodzielnie się bronić. Przymus adwokacko-radcowski, czyli obowiązek skorzystania z usług adwokata lub radcy prawnego, jest w sprawach karnych przewidziany w pojedynczych sytuacjach. Oto one: